Kolej na Podróż

Uzdrowisko Cieplice – 12 najciekawszych miejsc i atrakcji (przewodnik)

Uzdrowisko Cieplice to popularne miejsce wycieczek i pobytów leczniczych. Oficjalnie jest to część Jeleniej Góry, a pełna nazwa brzmi Cieplice Śląskie-Zdrój, w internecie spotkamy się z nazwami Cieplice, Cieplice-Zdrój, a tutejsza stacja kolejowa nazywa się Jelenia Góra Cieplice.

Do Cieplic przyjechałem na kilka godzin zimą, w okresie przedświątecznym, przy okazji krótkiej wizyty w Jeleniej Górze. Pogoda nie sprzyjała, więc zdjęcia nie oddają uroku tego miejsca.

Uzdrowisko Cieplice to najstarsze uzdrowisko w Polsce – leczenie balneologiczne prowadzone jest nieprzerwanie od 1281 roku. Na temat historii Cieplic powstało sporo opracowań, więc warto tylko przypomnieć, że powstanie wsi Ciepłe Źródła wiąże się z legendą o polowaniu księcia śląskiego Bolesława Wysokiego, w czasie którego trafiony strzałą ranny jeleń wskoczył do ciepłej wody, a rany nie tylko się zagoiły, ale cudowna moc wody uchroniła go przed kolejnymi strzałami.

W dokumentach wieś Ciepłe Źródła pojawia się dopiero w 1281 roku z okazji przekazania miejscowości joannitom przez księcia Bernarda Lwóweckiego.

Zobacz również:
Pociągiem po Dolnym Śląsku – co zwiedzić i zobaczyć?
Jelenia Góra – 10 najciekawszych miejsc i atrakcji.

Do niedawna Cieplice były oddzielną miejscowością, dopiero w 1976 roku zostały włączone do Jeleniej Góry. I chociaż administracyjne są jej częścią, to każdy turysta odniesie wrażenie, że znalazł się w innej miejscowości.

W każdym razie jelenie w postaci rzeźb i pomników spotkamy w Jeleniej Górze, natomiast w Cieplicach trudno ich szukać. Dziś jest to spokojne uzdrowisko, trochę zaniedbane, ale licznie odwiedzane przez kuracjuszy z Polski i Niemiec.

Poniżej przedstawię wam najciekawsze zabytki i atrakcje Cieplic, wkrótce pewnie dojdą do nich bulwary nad rzeką Kamienną.

1. Pałac Schaffgotschów

Bez wątpienia najbardziej rozpoznawalny zabytek Cieplic. Okazały gmach ma 81 metrów długości i został zbudowany w latach 1784-1789, na miejscu budynków, które niemal doszczętnie spłonęły w pożarze kilka lat wcześniej. Obecnie filia Politechniki Wrocławskiej. Pałac prezentuje się pięknie zarówno ze strony Placu Piastowskiego, jak i Parku Zdrojowego.

Pałac Schaffgotschów

Pałac Schaffgotschów w Cieplicach od strony Placu Piastowskiego

Pałac Schaffgotschów

Pałac Schaffgotschów od strony Parku Zdrojowego

2. Park Zdrojowy

Park Zdrojowy w Cieplicach znajduje się tuż przy Placu Piastowskim, za Pałacem Schaffgotschów. Pomimo brzydkiej pogody i niskiej temperatury sprawia bardzo pozytywne wrażenie i jestem pewien, że w czasie pozostałych pór roku wygląda o niebo lepiej. Park przecina na pół główna aleja, po obu jej stronach możemy spacerować po wijących się ścieżkach.

Na terenie cieplickiego Parku Zdrojowego znajdziemy kilka interesujących budynków, między innymi pawilon Edward – dawniej nazywany Kursal, najstarszy cieplicki budynek sanatoryjny z XIX wieku. Kilkakrotnie przebudowywany, znany z sali restauracyjnej z dawnymi malowidłami.

Idąc przez park mijamy drewnianą muszlę koncertową (niezbyt ładna), a następnie Teatr Zdrojowy w dwóch budynkach – zabytkowym i współczesnej dobudówce. Podobno można zwiedzać, w czasie mojej wizyty nie było tam żywej duszy.

Za teatrem warto zwrócić uwagę na mały, niepozorny szachulcowy budynek. W budynku mieści się odwiert wody termalnej C-1. Za nim widać dwie ławki i ślady libacji alkoholowych. Dresiarzy z piwem nie brakowało w Parku Zdrojowym podczas mojej wizyty. Starali się kryć poza wzrokami spacerowiczów, jednak widok takich panów psuł ogólne wrażenie.

Edward Cieplice Śląskie-Zdrój

Sanatorium Edward w Parku Zdrojowym

Teatr Cieplice

Zdrojowy Teatr Animacji

Wiewiórki

Wiewiórki biegające po drzewach w parku

Park Zdrojowy

Ujęcie wody termalnej w Parku Zdrojowym

Cieplice Śląskie-Zdrój

Ławeczki przy domku wyżej. Bywalcy raczej nie gustują w wodzie leczniczej.

3. Termy Cieplickie

Jedną z największych atrakcji Cieplic są Termy Cieplickie – kompleks basenów, w tym dwie niecki z wodą termalną, znany też jako aquapark. Termy Cieplickie zostały otwarte w 2014 roku. Oprócz basenu sportowego dostępne są atrakcje dla dzieci i osób chcących wypocząć, na przykład hydromasaże, strefę SPA i zjeżdżalnie wewnętrzne.

Ceny biletów wstępu są stosunkowo wysokie, co jednak nie odstrasza chętnych, szczególnie w weekendy. Jak można wyczytać z recenzji na Google, opinie na temat obiektu są bardzo podzielone. Dla mnie było zdecydowanie za drogo – bilet na dwie godziny kosztował 31 złotych. Kogo stać, tego stać.

Termy

Termy Cieplickie

Termy

Termy Cieplickie

4. Park Norweski

Po wyjściu z Parku Zdrojowego musimy przejść przez ulicę Cervi, za którą rozciąga się drugi park – Park Norweski z 1906 roku. Jego największą atrakcją jest drewniany Pawilon Norweski. W trakcie mojego pobytu trwał remont budynku, za kilka miesięcy będzie w nim restauracja, natomiast na mnie nie zrobił szczególnego wrażenia.

Park Norweski wygląda bardzo ładnie – kamienny mostek, stawy, plac zabaw, ścieżki spacerowe. Niestety, ze względu na pogodę nie udało mi się wykonać zdjęć, pokazujących choćby trochę urok tego miejsca.

Domek Norweski Cieplice

Pawilon Norweski

5. Plac Piastowski

Plac Piastowski to coś w stylu rynku, deptaka i reprezentacyjnej ulicy Cieplic. Przy Placu Piastowskim znajduje się większość najważniejszych miejsc w Cieplicach – między innymi Pałac Schaffgotschów, Dom Zdrojowy, Kościół Zbawiciela, kościół ewangelicki, czy zabytkowy budynek poczty.

Poza wspomnianym już Pałacem Schaffgotschów najbardziej podoba mi się sanatorium „Lalka” tuż przy wejściu do Parku Zdrojowego. Warto też zwrócić uwagę na tzw. „Trójkątną kamienicę” oraz Dom Zdrojowy – to tutaj wykonuje się większość zabiegów, w środku kuracjusze mogą skorzystać z basenu „Marysieńka” z wodą termalną, a zwykli przechodnie napić się wody z dwóch źródeł z fontanny w sali przy wejściu i recepcji.

Przy Placu Piastowskim zaopatrzycie się we wszystko, co trzeba – czynne są dwie Żabki (jedna jako Żabka Cafe), apteka, kawiarnie, piekarnia, sklep spożywczy i salonik prasowy. Miejsce bardzo ładne, nawet w brzydką pogodę świetnie się tu spaceruje.

Na budynku sanatorium Marysieńka znajduje się tablica upamiętniająca powstanie pierwszego polskiego przewodnika górskiego. Przewodnik zatytułowany ” Warmbrunn i okolice jego w 38 obrazach zebranych w 12 wycieczkach przez Pielgrzymkę w Sudetach” napisała Rosalia Saulson – kuracjuszka, która przyjechała do Cieplic z Warszawy. Wydała go anonimowo w oficynie Korn z Wrocławia w 1850 roku. [1]

Plac Piastowski

Plac Piastowski

Lalka Cieplice

Sanatorium Lalka

6. Kościół św. Jana Chrzciciela

Pierwsza świątynia w tym miejscu wzmiankowana jest już w 1318 roku. Obecna budowla została wzniesiona w 1714 roku i należy do najważniejszych zabytków Cieplic. Wnętrze bogato zdobione, w wewnętrznej części muru można zobaczyć płyty nagrobne rodziny Schaffgotschów. Częścią zespołu kościelno-klasztornego jest klasztor cysterski z XVI w.

Kościół Cieplice

Kościół św. Jana Chrzciciela w Cieplicach

7. Długi Dom

Tak zwany Długi Dom w Cieplicach to hotel wchodzący w skład zespołu kościelno-klasztornego, aczkolwiek na pierwszy rzut oka tego nie widać. Został wybudowany w pierwszej połowie XVI wieku, swój obecny wygląd zawdzięcza przebudowie pod koniec XVII wieku oraz remontowi generalnemu zakończonemu w 2015 roku. Jeden z najbardziej reprezentacyjnych budynków Cieplic, chyba najdroższy hotel zdrojowy w uzdrowisku.

Długi Dom

Długi Dom w Cieplicach

Długi Dom Cieplice

Długi Dom

8. Kościół Zbawiciela

Kościół Zbawiciela to bardzo ładny kościół ewangelicko-augsburski przy Placu Piastowskim. O historii świątyni mało napisano w internecie. Jak podaje Wikipedia, został zbudowany w latach 1774-1779 według projektu Demusa z Jeleniej Góry.

I to właściwie tyle istotnego, co mógłbym przytoczyć o tej pięknej świątyni, bo niewiele więcej wiadomo. A szkoda. Tak czy inaczej warto zobaczyć.

Kościół ewangelicko-augsburski

Kościół Zbawiciela w Cieplicach

9. Muzeum Przyrodnicze

Muzeum Przyrodnicze w Cieplicach mieści się w jednym z budynków zespołu poklasztornego przy kościele św. Jana Chrzciciela. Przed wejściem można podziwiać wystawę zabytkowych uli drewnianych, w środku na zwiedzających czekają najróżniejsze eksponaty, między innymi motyle, wypchane zwierzęta, oraz sala multimedialna.

Dużą zaletą są tanie bilety wstępu – w czasie opracowywania artykułu bilet normalny kosztował zaledwie 5 złotych, bilet ulgowy 4 złote. W soboty wstęp do muzeum bezpłatny.

Muzeum Przyrodnicze

Wejście do Muzeum Przyrodniczego w Cieplicach

Ule Cieplice

Wystawa uli drewnianych na parkingu przy muzeum

10. Kaplica św. Anny 

Kolejne miejsce, o którym bardzo mało napisano, natomiast mnie rzuciło się w oczy – odnowiona kaplica stojąca przy przedszkolu i placu zabaw na ogrodzonym terenie.

Kaplicę zobaczymy po przejściu przez kładkę nad Kamienną usytuowaną za Muzeum Przyrodniczym. Kaplica św. Anny została wybudowana w 1850 roku i przebudowana w 1882 roku. W przeszłości tworzyła jeden budynek wraz z dzisiejszym przedszkolem i należała do dóbr Schaffgotschów.

W ostatnich dziesięcioleciach podupadała, dzięki dotacji z Fundacji KGHM Polska Miedź w Lubinie udało się przeprowadzić remont kaplicy. [2]

Jest to jeden z zabytków, który niby nie wyróżnia się niczym szczególnym, a zwraca uwagę co ambitniejszego turysty.

Kaplica Cieplice

Kaplica św. Anny i przedszkole

Kaplica CIeplice

Kaplica św. Anny od strony placu zabaw

11. Rzeźba Marysieńki

Pomiędzy Parkiem Zdrojowym, Parkiem Norweskim a Termami Cieplickimi zobaczycie rzeźbę Marysieńki, wykonaną w latach sześćdziesiątych XX wieku na pamiątkę pobytu w Cieplicach Marysieńki Sobieskiej w 1687 roku.

Rzeźba została wykonana według projektu Stanisława Brodziaka i przez wiele lat zdobiła skwer z fontanną w Placu Zdrojowym przy sanatorium Edward.

W 2013 roku rzeźba została zdemontowana i zdeponowana w Zespole Szkół Rzemiosł Artystycznych w Jeleniej Górze. W roku 2015 rozpoczęły się prace remontowe. Rzeźba nabrała blasku, ale dopiero w maju 2018 roku uroczyście powróciła do Cieplic. Powrót rzeźby był kulminacyjnym wydarzeniem tegorocznej „Wiosny Cieplickiej”, a całemu wydarzeniu towarzyszył bogaty program towarzyszący, łącznie z korowodem.

Marysieńka Sobieska

Rzeźba Marysieńki

12. Ruiny wieży widokowej (fakultatywnie)

Mniej znaną atrakcją Cieplic są ruiny wieży widokowej na Górze Sołtysiej.

Pięciokondygnacyjna wieża o wysokości 16 metrów została wybudowana w latach dziewięćdziesiątych XIX wieku (różne strony podają różne źródła) przez ówczesnego sołtysa wsi Malinnik, niejakiego Schmidta. [4]

Góra Sołtysia była dawniej celem spacerów kuracjuszy, na jej zboczach utworzono niewielką trasę narciarską. Po drugiej wojnie światowej popadła w ruinę.

Obecnie ruiny wieży widokowej są celem spacerów co ambitniejszych turystów, ale moim zdaniem osoby starsze i mające problemy z poruszaniem się powinny sobie darować wycieczkę.

Zniszczony obiekt znajduje się około 2,5 kilometra od Placu Piastowskiego, dojście przez strome zbocze. Atrakcja zbiera świetne recenzje na różnych stronach, według mnie nie warto tracić czasu. Przy ruinach wieży są dwie ławeczki i miejsce na ognisko.

Bez mapy trudno trafić, na szczęście ktoś mądry nakleił na drzewach wydrukowane kartki wskazujące trasę do ruin.

Wieża widokowa

Ruiny wieży widokowej

Las

Droga prowadząca do ruin wieży.

Uzdrowisko Cieplice – podstawowe informacje

Uzdrowisko Cieplice to nazwa dla miejscowych sanatoriów należących do grupy Polska Grupa Uzdrowisk. Cieplice Śląskie-Zdrój słyną ze źródeł termalnych i zabiegów dla kuracjuszy w każdym wieku.

Jak przeczytacie na stronie internetowej, oferta zabiegów i turnusów rehabilitacyjnych jest bardzo bogata. Kuracjusze podzieleni są na dwie grupy – komercyjni i z ZUS-u. Nie będę wchodził w szczegóły, bo nie ma sensu. Zameldowanie odbywa się w Domu Zdrojowym przy Placu Piastowskim (widziałem bardzo długie kolejki), gdzie znajduje się na przykład basen z wodą termalną oraz wykonywane są liczne zabiegi, później kuracjusze rozlokowywani są w kilku obiektach, między innymi wspomnianych już sanatoriach Lalka, Edward, czy Długi Dom.

Akurat trafiłem na czas, kiedy następowała wymiana turnusów i przyjeżdżało sporo osób z całego kraju i z Niemiec. Narzekali na ogromne kolejki na recepcji (dwie osoby obsługują całe uzdrowisko) oraz takie szczegóły jak brak wydrukowanych planów Domu Zdrojowego i innych pawilonów oraz brak wydrukowanych mapek z lokalizacją parkingów. Trudno uwierzyć, że sanatoria liczące sobie sporo za pobyt od lat nie mogą wpaść na taki drobiazg – wydrukowanie takich planów kosztuje kilka groszy, a załatwiłoby wiele skarg. Natomiast spotkani ludzie bardzo chwalili sobie jedzenie, zabiegi oraz atmosferę Cieplic.

Cieplice Śląskie-Zdrój – jak dojechać

Do Cieplic można dojechać na dwa sposoby:

– pociągiem. Kilometr od Placu Piastowskiego znajduje się stacja kolejowa Jelenia Góra Cieplice. Zatrzymują się tu pociągi Kolei Dolnośląskich relacji Wrocław – Szklarska Poręba Górna oraz pociągi PKP Intercity jadące do i ze Szklarskiej Poręby. Jeśli nie macie większego bagażu, to bardzo dobry sposób dojazdu – w czasie opracowywania artykułu bilet Kolei Dolnośląskich Jelenia Góra – Jelenia Góra Cieplice kosztował 2,5 zł. Czas przejazdu to 12 minut.

Z Cieplic pociągiem dojedziemy na przykład do Szklarskiej Poręby (Górna), gdzie można się przesiąść na pociągi do Liberca oraz do Jeleniej Góry, skąd kursują pociągi do Görlitz. Cieplice Śląskie-Zdrój oraz wspomniane miasta leżą na obszarze obowiązywania biletu sieciowego Euro-Nysa, który może się przydać osobom lubiącym wycieczki jednodniowe.

Stacja kolejowa Jelenia Góra Cieplice to stacja z jednym peronem (budowany jest nowy peron kilkadziesiąt metrów dalej). Zaniedbany budynek stacji zajęty jest przez serwis rowerów, na stacji nie ma kas, toalety ani biletomatu, niedawno postawiona wiata dla podróżnych została już zdewastowana. Przed stacją znajduje się niewielki parking i przystanek autobusowy.

Wadą dojazdu pociągiem jest konieczność pokonania kilometra z bagażem, co dla wielu kuracjuszy może być udręką. Nie kursują taksówki. Trasa do Domu Zdrojowego nie jest oznaczona

– autobusem. Z Jeleniej Góry do Cieplic kursują autobusy MZK Jelenia Góra linii 9 i 15. Czas przejazdu to ponad 20 minut, ale autobus nr 9 dojeżdża na przystanek położony około 100 metrów od Domu Zdrojowego. Autobusy rozpoczynają swój bieg spod dworca kolejowego Jelenia Góra – na przystanku przy dworcu znajdują się biletomaty oraz wyświetlacze z najbliższymi odjazdami. Na dwóch głównych przystankach w Cieplicach również widziałem biletomaty oraz wspomniane wyświetlacze pokazujące najbliższe odjazdy. Aktualny rozkład jazdy można sprawdzić na stronie mzk.jgora.pl. W czasie opracowywania artykułu bilet ważny przez 30 minut kosztował 3 złote. MZK Jelenia Góra honoruje także wspomniane bilety Euro-Nysa.

Jako ciekawostkę można podać, że w latach  w latach  1897-1969 przez Cieplice Śląskie-Zdrój kursował tramwaj Jelenia Góra – Sobieszów. Trasa prowadziła wzdłuż rzeki Kamiennej. Dziś po dawnej linii tramwajowej w Cieplicach nie pozostało nic.

Jelenia Góra Cieplice

Stacja kolejowa Jelenia Góra Cieplice

Inne informacje

– nie będzie problemów z jedzeniem w Cieplicach. Można pójść na obiad do restauracji w hotelu „Pod Różami”, dobrą opinią cieszy się restauracja „Sonata”, w ostateczności pozostaje kebab lub hot-dog albo zapiekanka w Żabce. Wszystko na Placu Piastowskim, w niewielkiej odległości od siebie.

– toalety publiczne w Cieplicach Śląskich znajdują się przy Placu Piastowskim, w Parku Norweskim oraz w Parku Zdrojowym. Te dwie pierwsze to klasyczny szalet czynny w godzinach 9-17 (być może w lecie dłużej), natomiast w Parku Zdrojowym dostępna jest kabina samoobsługowa.

– poczucie zagrożenia znikome. Wiadomo, można natrafić na panów pijących piwko, ale jest spokojnie.

Podsumowanie

Cieplice Śląskie-Zdrój to miejsce zdecydowanie warte odwiedzenia. Park Zdrojowy, Park Norweski i Plac Piastów wyglądają bardzo ładnie, natomiast boczne ulice i mniej ważne budynki nadal są zaniedbane, jak w wielu dolnośląskich miastach. Uzdrowisko Cieplice powoli odzyskuje blask. Dużą zaletą jest bliskość innych atrakcji i szlaków spacerowych, więc kuracjusze na pewno nie będą się nudzić. Podobnie jak turyści.

Osobiście wolałbym jednak pojechać o innej porze roku i trafić na lepszą pogodę.

Źródła:

[1] www.krajoznawcy.info.pl/kto-napisal-pierwszy-przewodnik-11956
[2] https://cieplice-pijarzy.pl/dotacja-od-kghm-na-remont-kaplicy-sw-anny/
[3] https://www.nj24.pl/article/krolowa-marysienka-juz-czeka
[4] https://krainakarkonoszy.pl/obiekty/atrakcje-turystyczne/ruina-wiezy-widokowej-w-cieplicach/

Zapraszam do śledzenia naszego profilu na Facebooku. Będzie mi bardzo miło, jeśli udostępnisz ten post znajomym lub dodasz odnośnik do mojego bloga 🙂 

%d bloggers like this: