Kolej na Podróż

Pociągiem po Dolnym Śląsku – co zwiedzić i zobaczyć (przewodnik)

Dolny Śląsk to region bogaty w zabytki, piękne miasta i miasteczka (choć często zaniedbane) oraz najróżniejsze atrakcje. Znajdziemy tu zabytki architektury, muzea, zamki i pałace, góry, kapliczki oraz mnóstwo innych rzeczy, które powinienem opisać. We wpisie opiszę, co zwiedzić podróżując pociągiem po Dolnym Śląsku. Nie wymienię wszystkich miejsc, tylko te najważniejsze i godne uwagi, ponieważ liczba linii kolejowych oraz atrakcji wystarczyłaby do napisania kilkutomowego przewodnika, a przecież to nie jest zadanie dla blogera.

Cykl artykułów „Podróż pociągiem po Polsce”:

Podróż pociągiem po Polsce – przewodnik dla pasażerów
Koleje wąskotorowe w Polsce – przewodnik
Rower w pociągu – podróż z rowerem koleją po Polsce
Rodzinne podróże pociągiem po Polsce – przegląd ofert
Pociągiem po Opolszczyźnie – co zwiedzić i zobaczyć?
Pociągiem po Dolnym Śląsku – co zwiedzić i zobaczyć?
Pociągiem po województwie śląskim – co zwiedzić i zobaczyć?
Pociągiem po województwie łódzkim – co zwiedzić i zobaczyć?

Podstawowe informacje

Połączenia regionalne w województwie dolnośląskim i kilka połączeń stykowych obsługują Koleje Dolnośląskie. Tabor przewoźnika w większości stanowią pociągi Impuls i Impuls 2, moim zdaniem bardzo wygodne. Na mniej uczęszczanych liniach kursują spalinowe zespoły trakcyjne, dzięki którym można poczuć atmosferę linii. W pociągach z reguły jest jedna toaleta z obiegiem zamkniętym.

Pociągi typu EN57Al spotyka się głównie na linii Wrocław – Jelcz-Laskowice.

W godzinach szczytu pociągi z i do Wrocławia są bardzo zatłoczone. Natomiast w weekendy i święta tłok panuje w niemal wszystkich pociągach, szczególnie przy dobrej pogodzie, ponieważ Koleje Dolnośląskie przygotowały kilka ofert umożliwiających bardzo tanie podróżowanie pociągiem po Dolnym Śląsku.

Po województwie dolnośląskim kursują także pociągi dalekobieżne przewoźnika PKP Intercity. Obowiązuje na nie inna taryfa i inne oferty promocyjne. Połączenie Trutnov – Sędzisław obsługuje czeski przewoźnik GTW Regio.

Pociągiem po Dolnym Śląsku – oferty

1 września 2018 roku Koleje Dolnośląskie przestały honorować bilety Przewozów Regionalnych – RegioKarnet i Bilet Turystyczny oraz wspólny bilet weekendowy PKP Intercity i Przewozów Regionalnych – Razem w Polskę. Nie oznacza to jednak, że podróż pociągiem po Dolnym Śląsku musi być droga. Koleje Dolnośląskie posiadają w swojej ofercie kilka biletów pozwalających na niedrogą podróż po Dolnym Śląsku i to nie tylko pociągiem, a czasami nie tylko po Polsce.

Weekend z KD – bilet weekendowy Kolei Dolnośląskich. Bilet jest ważny od godziny 18:00 dnia roboczego poprzedzającego bezpośrednio następujące po sobie dni wolne od pracy, do godziny 6:00 pierwszego dnia roboczego następującego po dniach wolnych. Bilet uprawnia do nieograniczonej liczby przejazdów w ramach jego ważności. Bilet honorowany jest tylko w pociągach Kolei Dolnośląskich.

Cena biletu Weekend z KD w czasie opracowywania artykułu wynosiła 35 zł

Ciekawostka: w 2016 roku pan Piotr Goszczycki ustanowił rekord w liczbie przebytych kilometrów korzystając z biletu Weekend z KD (wtedy: Podróżuj z KD). W dniach  dniach 15-18 lipca 2016 w ramach ważności biletu przebył 2006 kilometrów podróżując po liniach kolejowych Dolnego Śląska.

Euro-Nysa – według mnie najlepsza oferta umożliwiająca zwiedzanie polsko-niemiecko-czeskiego pogranicza. Jest to bilet sieciowy obowiązujący w pociągach i autobusach na terenie euroregionu Euro-Nysa. Za 25 złotych możemy przez cały dzień podróżować po części Dolnego Śląska, libereckiego kraju w Czechach i Saksonii. Obszar ważności pozwala na zwiedzenie wielu ciekawych miejsc. Więcej o ofercie TUTAJ.

Wspólny Bilet Samorządowy – bilet sieciowy ważny przez 24 godziny od daty zakupu lub godziny i daty określonej przez nabywcę. Bilet honorowany jest w pociągach przewoźników samorządowych, w tym Kolei Dolnośląskich. Na razie to najlepsze rozwiązanie, jeżeli chcemy zwiedzić wschodnią część województwa w dni robocze.

W czasie opracowywania artykułu Wspólny Bilet Samorządowy kosztował 38 złotych.

Bilet Sudecki – bilet jednodniowy (ważny od godz. 00:00 do 24:00 w dniu wskazanym na bilecie) dla osób podróżujących w pociągach i autobusach Kolei Dolnośląskich na liniach Jakuszyce Gr. – Jelenia Góra – Wałbrzych Główny – Kłodzko Miasto – Kudowa-Zdrój / Międzylesie Gr oraz w pociągach przewoźnika České dráhy a.s. na odcinkach Jakuszyce Gr. – Harrachov i Międzylesie Gr. – Lichkov.

Na pierwszy rzut oka bilet nie jest szczególnie atrakcyjny, ale podróżując z nim można zwiedzić sporo ciekawych miejsc.

W czasie opracowywania artykułu Bilet Sudecki kosztował 25 złotych dla 1 osoby i 40 złotych dla 2 osób.

Bilet sieciowy miesięczny KD – sieciowy bilet miesięczny na pociągi Kolei Dolnośląskich. Idealny do zwiedzania Dolnego Śląska, szczególnie dla mieszkańców tego województwa. Dla turystów raczej nieprzydatny. Chyba, że ktoś planuje zostać na Dolnym Śląsku dłużej niż tydzień i podróżować pociągami Kolei Dolnośląskich.  Bardzo dobra oferta również dla osób z uprawnieniami do ulg ustawowych – inne bilety sieciowe (Weekend z KD, Bilet Sudecki i Euro-Nysa) są sprzedawane za opłatą zryczałtowaną i nie stosuje się od nich ulg i upustów.

Cena biletu sieciowego miesięcznego KD w czasie opracowywania artykułu wynosiła 319 zł dla osób bez uprawnień dla ulg ustawowych, natomiast studenci i doktoranci uprawnieni do ulgi 51% płacili tylko 156 zł i 31 groszy.

Bilet Sudecki

Mapa obowiązywania oferty Bilet Sudecki (źródło: Koleje Dolnośląskie)

Pociągiem po Dolnym Śląsku – co zwiedzić?

Dolny Śląsk można zwiedzać miesiącami. Nie wiedziałem, jak opisać zabytki i ciekawe miasta położone przy liniach kolejowych, dlatego zamiast pisać według największych miast lub według alfabetu zdecydowałem się opracować ten dział według linii kolejowych, pomijając mało atrakcyjne miejsca.

Linia kolejowa Wrocław – Szklarska Poręba Górna

Wyremontowana linia kolejowa, pod którą miał być ukryty słynny „Złoty pociąg”. Do Jaworzyny Śląskiej brak atrakcji, potem zaczynają się ciekawe miejsca i ładne krajobrazy. Jedzie się przyjemnie. Najgorszy odcinek to Wałbrzych Miasto – Wałbrzych Główny, szczególnie przejazd obok składowiska odpadów w Wałbrzychu.

Żarów – wyremontowany dworzec kolejowy. W samym mieście nic ciekawego

Jaworzyna Śląska – ważny węzeł kolejowy. Największa i w sumie jedyna atrakcja to prężnie działające i rozwijające się Muzeum Kolejnictwa.

Świebodzice – piękny dworzec kolejowy z czerwonej cegły, natomiast samo miasto przeciętne. Rynek, pozostałości po murach miejskich, Pałac Seidlów. Można zatrzymać się na dwie godziny, można jechać dalej.  Z dworca w Świebodzicach można dojść pieszo do Zamku Książ. Trzeba iść około 5 kilometrów, po drodze przechodzimy przez Książański Park Krajobrazowy.  W innym kierunku 4 kilometry od dworca w Świebodzicach – w Mokrzeszowie – znajduje się zrujnowany pałac zbudowany w XIX wieku na planie krzyża – dawniej mieścił się w nim szpital. Interesujące miejsce, można dojść pieszo lub dojechać busem Wałbrzych – Świebodzice – Świdnica.

Wałbrzych Szczawienko – pięknie wyremontowany dworzec.

Wałbrzych Miasto – również bardzo ładnie wyremontowany dworzec, z którego bardzo łatwo dostaniemy się komunikacją miejską do centrum Wałbrzycha. Wałbrzych uważany jest za jedno z najbrzydszych polskich miast, ale moim zdaniem to bardzo dobre miejsce dla ambitnych turystów. Oprócz zaniedbanego centrum sporo pojedynczych zabytków i atrakcji rozrzuconych po różnych częściach miasta. W ostatnich latach bardzo modna jest Stara Kopalnia i Muzeum Porcelany. Na peryferiach Wałbrzycha, choć administracyjnie w Wałbrzychu, położony jest zamek Książ i Szczawno-Zdrój. Miasto na osobny artykuł.

Wałbrzych Główny – zaniedbany zabytkowy dworzec daleko od centrum Wałbrzycha, początek malowniczej linii kolejowej Wałbrzych – Kłodzko.

Witków Śląski – jeśli ktoś tu się zatrzyma, to jedynie żeby zobaczyć kościółek św. Anny i kapliczkę.

Sędzisław – węzeł kolejowy. Biegnie stąd linia kolejowa do granicy czesko-polskiej i dalej do miasta Trutnov.

Marciszów – zabytkowy dworzec kolejowy

Ciechanowice – z okien pociągu widać bardzo ładny kościół św. Augustyna z 1577 roku. Znajduje się tu też pałac z parkiem, dostępny tylko w wybrane dni.

Janowice Wielkie – w pobliżu Janowic Wielkich dawniej na wzgórzu wznosiła się duża wieś z zabytkową zabudową, w czasach świetności uchodziła za jedną z najpiękniejszych miejscowości Sudetów. Ze względu na szkody górnicze w latach siedemdziesiątych XX wieku zaczęła zapadać się pod ziemię i mieszkańców wysiedlono. Miejscowi pasjonaci robią wszystko, aby upamiętnić historię wsi.

Wojanów – kilometr od stacji kolejowej warto zobaczyć odrestaurowany pałac z parkiem. Obecnie całość funkcjonuje jako kompleks hotelowy.

Jelenia Góra – miasto zdecydowanie warte odwiedzenia. Dworzec kolejowy położony jest około kilometr od centrum miasta. Piękny rynek z ratuszem i deptak, zabytki sakralne (kościół pw. Krzyża, cerkiew i kościół pw. Erazma), dużo szlaków spacerowo-rowerowych, mniej znane atrakcje typu „Cudowne źródełko”, Muzeum Karkonoskie, Muzeum Historii i Militariów, a ostatnio udostępniono dla turystów schron pod Wzgórzem Kościuszki.

Jelenia Góra Cieplice – stacja kolejowa obsługująca Cieplice Śląskie-Zdrój, formalnie część Jeleniej Góry, w rzeczywistości zupełnie inną miejscowość. Jest to miejscowość uzdrowiskowa z pięknym Parkiem Zdrojowym i Termami Cieplickimi. Świetne miejsce na spacery w dobrą pogodę.

Jelenia Góra Sobieszów – stacja kolejowa dla osób chcących zwiedzić ruiny zamku Chojnik. Ze stacji do zamku idzie się około 3 kilometrów, na niektórych odcinkach bywa stromo.

Piechowice – blisko stacji zwiedzimy Hutę Szkła Kryształowego Julia.

Górzyniec – 15 minut spacerem od stacji znajduje się wodospad Kropelka.

Szklarska Poręba Dolna – tutaj powinny wysiąść osoby chcące zobaczyć kościół Niepokalanego Serca NMP, zabytkowy cmentarz ewangelicki oraz pomnik przyrody znany pod nazwą „Lipa Sądowa”.

Szklarska Poręba Średnia – blisko stacji działa Park Dinozaurów w Szklarskiej Porębie, popularna atrakcja dla dzieci.

Szklarska Poręba Górna – stacja końcowa. Zabytkowy (aczkolwiek zaniedbany) dworzec kolejowy, baza wypadowa do wycieczek po Szklarskiej Porębie i okolicach. Odjeżdżają stąd pociągi do czeskiego Liberca.

Szklarska Poręba

Widok z pociągu w okolicach Szklarskiej Poręby.

Linia kolejowa Wałbrzych Główny – Kłodzko Główne

Linia kolejowa z Wałbrzycha do Kłodzka uważana jest za jedną z najpiękniejszych linii kolejowych w Polsce. Tunele, wiadukty i piękne widoki – tak w skrócie można scharakteryzować linię 286. Niestety, wszystko można podziwiać tylko zza szyb szynobusa. 13 lat temu udało mi się przejechać tę linię w składzie wagonowym, ale podróż spędziłem w ubikacji i nie mogę za wiele powiedzieć. Przez pierwszy most przejeżdżamy tuż po wyjeździe ze stacji Wałbrzych Główny. Najdłuższy tunel wykuto pod górą Mały Wołowiec. Ma długość 1603 metry i jest najdłuższym tunelem kolejowym w Polsce. Na temat linii powstanie osobny artykuł.

Jedlina Górna – rozpadający się budynek dworca. Pewnie wkrótce zostanie rozebrany.

Jedlina-Zdrój – zaniedbana duża stacja. Do dzielnicy uzdrowiskowej idzie się około 2,5 kilometra. Odległość od pałacu Jedlinka to niecałe 2 kilometry.

Głuszyca – około 4 kilometry od stacji ruiny zamku Rogowiec – najwyżej położonego zamku w Polsce – ciekawy szlak turystyczny.

Świerki Dolne – stacja kolejowa położona około 1,2 km od znanego wiaduktu, ponadto 1,5 kilometra od stacji można zobaczyć ruiny kamieniołomu, aczkolwiek ze względu na brak oznakowania i informacji to zadanie raczej dla miłośników zwiedzania opuszczonych miejsc.

Nowa Ruda Przedmieście – przystanek kolejowy tuż przy Turystycznej Kopalni w Nowej Rudzie. Kopalnia pełni funkcję Muzeum Górnictwa.

Nowa Ruda – zaniedbane dolnośląskie miasto z dużym potencjałem turystycznym. Znana głównie z zanieczyszczenia powietrza. W niewielkiej odległości od stacji kolejowej można zobaczyć między innymi rynek, kościoły i dworki.

Kłodzko Główne – stacja końcowa. Dworzec kolejowy położony około 2 kilometry od centrum miasta. Można się przesiąść na pociągi Kolei Dolnośląskich dojeżdżających do stacji Kłodzko Miasto.

Wałbrzych - Kłodzko

Pociąg Wałbrzych – Kłodzko w 2005 roku. Dziś kursują szynobusy.

Linia kolejowa Wrocław  – Kudowa-Zdrój

Na odcinku Kłodzko Miasto – Kudowa-Zdrój bardzo ładne widoki. Większość pociągów dociera do Kłodzka, tylko kilka pokonuje trasę Kudowa-Zdrój – Kłodzko, najczęściej w innych relacjach, na przykład Kudowa-Zdrój – Legnica.

Żórawina – jedyna atrakcja to kościół pw. świętej Trójcy, dawniej spełniał funkcję budowli obronnej otoczonej fortyfikacjami. Dziś należy do największych atrakcji w regionie. Przy kościele ustawiono kapliczkę i pomnik im. Witelona.

Strzelin – niezbyt ładne miasto. Wyremontowany dworzec kolejowy, Dom Książąt Brzeskich i rotunda to atrakcje w centrum. Pomiędzy Strzelinem a Ziębicami rozciągają się tzw. Wzgórza Strzelińskie – granit z tych gór użyto na przykład do budowy wspomnianej rotundy.

Henryków – w miesiącach letnich można zwiedzać klasztor cystersów wraz z parkiem.

Ziębice – ładne, małe, zaniedbane miasteczko. Atrakcje to rynek, Brama Paczkowska oraz Muzeum Sprzętu i Gospodarstwa Domowego. Nie wiem, jak innym, ale mnie się niewielkie centrum spodobało.

Kamieniec Ząbkowicki – węzeł kolejowy. Duży, bardzo zaniedbany dworzec. Pałac w Kamieńcu Ząbkowickim oddalony jest około 3 km od dworca kolejowego.

Bardo – małe miasteczko, bardzo pozytywnie oceniane przez blogerów. Najważniejsze zabytki to kamienny most na Nysie Kłodzkiej i klasztor Redemptorystów. Ładna zabudowa w centrum, dobra baza wypadowa do wycieczek po wzgórzach.

Kłodzko – zdecydowanie warte odwiedzenia dolnośląskie miasto. W centrum znajduje się stacja Kłodzko Miasto. Na zdjęciach najczęściej pojawia się most św. Jana nad kanałem Młynówka, warto zobaczyć centrum miasta z ratuszem, twierdzę Kłodzko oraz podziemną trasę turystyczną. Dobre miejsce na jednodniową wycieczkę.

Polanica-Zdrój – miasteczko uzdrowiskowe. Do zwiedzenia Park Zdrojowy, zabytki sakralne i Park Leśny. Ze stacji kolejowej do centrum jest około 1,5 km.

Duszniki-Zdrój – kolejne uzdrowisko, większe od Polanicy-Zdroju. Jak w uzdrowiskach – należy zobaczyć Park Zdrojowy, Pijalnię Wód Mineralnych, Dworek Fryderyka Chopina oraz położone bliżej stacji kolejowej Muzeum Papiernictwa. Stacja kolejowa zapuszczona.

Lewin Kłodzki – małe centrum, jedyna godna uwagi atrakcja to wiadukt kolejowy tuż po wyjeździe ze stacji w stronę Kudowy-Zdroju.

Kudowa-Zdrój – uzdrowisko. Park Zdrojowy, Pijalnia Wód Leczniczych, Muzeum Zabawek, w pobliżu Kaplica Czaszek oraz Szlak Ginących Zawodów. Polecam przejazd autobusem do czeskiego miasta Náchod (pieszo idzie się ponad godzinę wzdłuż ruchliwej ulicy).

Lewin Brzeski

Pociąg na wiadukcie w Lewinie Kłodzkim w 2005 roku.

Linia kolejowa Kłodzko – Międzylesie

Część pociągów z Wrocławia jedzie przez Kłodzko Główne do Międzylesia. Na tej trasie swoje pociągi uruchamiają także Przewozy Regionalne, w pociągach tych nie są honorowane bilety weekendowe Kolei Dolnośląskich.

Gorzanów – warto zobaczyć niszczejący pałac, który po remoncie mógłby być atrakcją turystyczną najwyższej klasy.

Bystrzyca Kłodzka – zaniedbane, ale ładne centrum miasta, dodatkowa atrakcja to Muzeum Filumenistyczne z eksponatami dotyczącymi zapałek.

Długopole-Zdrój – niewielkie uzdrowisko (15 minut piechotą od stacji kolejowej). Można zobaczyć Park Zdrojowy i sanatoria, Dom Zdrojowy oraz kościół przerobiony na pensjonat i kawiarnię. Opuszczona stacja kolejowa przy wylocie z tunelu.

Międzylesie – centrum kilometr od stacji kolejowej. Zamek zaadaptowany na hotel, ryneczek, rzeźba wilka – symbolu z herbu miasta, tzw. Domy Tkaczy, w okolicy liczne szlaki turystyczne.

Linia kolejowa Wrocław – Lubań Śląski

Zwykła linia kolejowa jakich wiele. Linia zelektryfikowana, obsługiwana przez pojazdy Impuls i Impuls 2. Teoretycznie powinienem opracować linię Wrocław – Zgorzelec, ale odcinek Węgliniec – Zgorzelec jest niezelektryfikowany i na przykład podróżni jadący z Wrocławia do Drezna od rozkładu jazdy 2018/2019 muszą się przesiadać w Węglińcu do spalinowego zespołu trakcyjnego kolei niemieckich.

Wrocław Leśnica – w pobliżu stacji Park Leśnicki z pałacem, w którym obecnie mieści się centrum kultury.  Warto też zobaczyć kościół p.w. Jadwigi Śląskiej przy parku.

Środa Śląska – przeciętne miasto, można zobaczyć Muzeum Regionalne w ratuszu, ewentualnie kościół p.w. św. Andrzeja, przy którym rzuca się w oczy zabytkowa dzwonnica. Odległość ze stacji Środa Śląska do centrum miasta wynosi ponad 3 kilometry. Sami oceńcie, czy warto.

Malczyce – jedyna atrakcja to cerkiew z początku XX wieku.

Legnica – centrum miasta niemal w całości zniszczone przez Armię Czerwoną w 1945 roku. Zachowało się kilka zabytków sakralnych, w rynku pięknie prezentują się kamieniczki tzw. „śledziówki”,  warto też zobaczyć Zamek Piastowski. Z muzeów należy wymienić sąsiadujące ze sobą Muzeum Piastów i Muzeum Miedzi.

Chojnów – pod względem architektonicznym przeciętne miasto, można się zatrzymać, aby zobaczyć niewielki Zamek Piastowski i Basztę Tkaczy.

Bolesławiec – popularne wśród turystów miasto z wyremontowanym rynkiem. Ładne centrum, dobre recenzje zbiera Muzeum Ceramiki. Za Bolesławcem, w stronę Węglińca, pociąg przejeżdża po przepięknym wiadukcie.

Węgliniec – zabytkowy i zaniedbany dworzec kolejowy. Poza dworcem nic ciekawego, może poza kościołem z 1930 roku i budynkiem ośrodka kultury. Oba obiekty przy Placu Wolności. Inny kościół, tzw. kolejowy, blisko dworca – wybudowany w 1878 roku. Przy Placu Wolności utworzono niewielkie Muzeum Kresów Wschodnich, które można zwiedzać po wcześniejszym uzgodnieniu.

Lubań – miasteczko liczące około 20 tysięcy mieszkańców. Bardzo zaniedbany dworzec kolejowy, największa atrakcja to Baszta Bracka udostępniona turystom jako wieża widokowa. Zachowały się fragmenty murów miejskich, zabytki sakralne i parę zabytkowych budynków w centrum miasta.

Wrocław - Lubań

Pociąg Wrocław – Lubań

Linia kolejowa Jelenia Góra – Zgorzelec

Linia kolejowa prowadząca przez małe miasteczka. Niezelektryfikowana, obsługiwana przez spalinowe zespoły trakcyjne. Niestety, nie miałem okazji się przejechać.

Rybnica – niewielkie ruiny zamku

Stara Kamienica – również ruiny (wieża i most) zamku, obecnie w trakcie prac wykopaliskowych.

Gryfów Śląski – można zobaczyć niewielkie centrum miasteczka, w tym rynek i fragmenty murów obronnych.

Lubań – opisany w poprzedniej linii.

Zgorzelec – miasto na granicy niemiecko-polskiej, w dużej części brzydkie i zaniedbane, co stanowi ogromny kontrast w porównaniu z odrestaurowanym zabytkowym centrum Görlitz. Najładniejsza część miasta znajduje się nad Nysą Łużycką – kilka wyremontowanych kamienic i Muzeum Łużyckie. O stacjach kolejowych lepiej nie wspominać, szczególnie o stacji Zgorzelec Miasto.

Pociąg Jelenia Góra - Görlitz

Pociąg Jelenia Góra – Görlitz

Linia kolejowa Legnica – Kamieniec Ząbkowicki

Jedna z moich ulubionych linii kolejowych. Dlaczego? Nie wiem, jakoś przyjemnie mi się jeździ po niej szynobusami, o ile oczywiście nie ma w nich tłoku. Wzdłuż linii leży kilka miast i miasteczek godnych odwiedzenia.

Jawor – miasto znane z pięknego Kościoła Pokoju, ostatnio zakończył się remont zabytkowego dworca kolejowego. Dawno temu podczas krótkiej wizyty centrum spodobało mi się, choć bloki przy rynku psuły ogólne wrażenie.

Strzegom – zdewastowana zabytkowa stacja kolejowa położona 2 kilometry od centrum miasta. Dawniej węzeł kolejowy. Najważniejsze zabytki to kościół św. Piotra i Pawła, pobliska kaplica oraz dawna stacja kolejowa Strzegom Miasto.

Jaworzyna Śląska – węzeł kolejowy znany z Muzeum Kolejnictwa.

Świdnica – popularny cel wycieczek jednodniowych z Wrocławia. Rynek z ratuszem i Wieżą Ratuszową, piękny Kościół Pokoju z cmentarzykiem przykościelnym, ładne parki oraz katedra przyciągają turystów przez cały rok. Miasto zaniedbane, ale warte odwiedzenia.

Świdnica – 10 najciekawszych miejsc i atrakcji

Dzierżoniów – inne dolnośląskie miasteczko, które warto odwiedzić. W 2018 roku zakończył się remont dworca kolejowego, warto zobaczyć niewielkie centrum i Muzeum Miejskie.

Ząbkowice Śląskie – niszczejący zabytkowy dworzec kolejowy zdaje się błagać o remont. Z dworca idzie się około 10 kilometrów do centrum miasta, znanego głównie z Krzywej Wieży. Warto pozwiedzać, bo atrakcji jest znacznie więcej, w tym ruiny zamku, ładny park i wieża ciśnień.

Pociąg Kolei Dolnośląskich

Pociąg Legnica – Kudowa-Zdrój jadący linią do Kamieńca Ząbkowickiego.

Linia kolejowa Wrocław – Krotoszyn

W grudniu 2018 roku Koleje Dolnośląskie przejęły obsługę linii kolejowej Wrocław – Krotoszyn. Ostatnia stacja na terenie województwa dolnośląskiego to Cieszków, więc na niej skończę opis. Linia ciekawa, z zaniedbanymi stacjami i sennymi miejscowościami. Na długich odcinkach prowadzi przez las.

Wrocław Nadodrze – przepiękny zabytkowy dworzec kolejowy, który wymaga jednak remontu, szczególnie w środku. W pobliżu budynek dawnego dworca kolejki wąskotorowej.

Oleśnica – jak wynika z rozkładu jazdy, pociągi Kolei Dolnośląskich z Wrocławia do Krotoszyna będą zatrzymywały się na stacji Oleśnica, gdzie nastąpi zmiana czoła. Wcześniej pociągi do Krotoszyna omijały tę stację, zatrzymując się na przystanku Oleśnica Rataje. Największą atrakcję Oleśnicy jest Zamek Książąt Oleśnickich z Parkiem Książąt Oleśnickich (2 kilometry od dworca). Pamiętajcie, że część pociągów do Oleśnicy (jadące w stronę Bierutowa i Namysłowa) uruchamianych jest przez Przewozy Regionalne.

Dobroszyce – godny uwagi jest kościół św. Jadwigi.

Krośnice – zabytkowy, zaniedbany dworzec kolejowy, kolejka wąskotorowa i basen cieszący się dużą popularnością.

MIlicz – ładne miasteczko. Dworzec kolejowy daleko od centrum miasta (2 km), w pobliżu stacji wagoniki dawnej kolejki wąskotorowej jako pamiątka po niej. W pobliżu Milicza dużo stawów.

Cieszków – niewielka wieś. Poza dwoma kościołami nic szczególnego.

Krośnice

Zegar na stacji kolejowej Krośnice

Pozostałe czynne linie kolejowe

Pozostałe linie kolejowe obsługiwane przez Koleje Dolnośląskie nie mają aż tylu atrakcji, żeby o nich tworzyć osobne artykuły.

Pociągami kolei Dolnośląskich dojedziemy między innymi do Trzebnicy znanej z sanktuarium św. Jadwigi, do brzydkiego Jelcza-Laskowic, aczkolwiek w tym ostatnim w pobliżu stacji kolejowej zobaczymy godny uwagi budynek magistratu oraz kościół św. Stanisława. Koleje Dolnośląskie wspólnie z Przewozami Regionalnymi kursują na trasie Wrocław – Rawicz. Po drodze pociąg zatrzymuje się w Żmigrodzie – mieście z maleńkim centrum i ruinami pałacu.  Przewozy Regionalne dojeżdżają też do Oławy. Akurat to miasto jest znacznie mniej interesujące, w dodatku odległość z dworca kolejowego do centrum nie zachęca do zwiedzania.

Z Wrocławia do Zielonej Góry na odcinku leżącym w województwie dolnośląskim można zobaczyć wyremontowany dworzec kolejowy w Brzegu Dolnym i położony kilometr od dworca pałac rodu van Hoym. Samo miasto pod względem architektonicznym nie zachwyca. Następna ważniejsza stacja to Wołów – niedawno zakończono remont dworca kolejowego, warto zobaczyć zamek, kościoły, rynek i niewielkie centrum. W Wołowie znajdziecie kilka niedrogich obiektów noclegowych, więc miasto może być bardzo dobrą bazą wypadową.

Pociąg Wrocław - Jelcz Laskowice

Pociąg Wrocław – Jelcz Laskowice

Koleje wąskotorowe na Dolnym Śląsku

Jedyna czynna kolej wąskotorowa na Dolnym Śląsku znajduje się w Krośnicach. Krośnicka Kolej Wąskotorowa została otwarta kilka lat temu, od razu stała się popularną atrakcją wśród rodzin z dziećmi.  Do Krośnic dojedziemy pociągami Kolei Dolnośląskich, które w 2019 roku przejęły obsługę linii Wrocław – Krotoszyn. Kolej wąskotorowa znajduje się daleko od stacji kolejowej – ponad dwa kilometry.

W kilku miejscach Dolnego Śląska znajdziecie pozostałości po dawnych kolejach wąskotorowych. Na przykład w pobliżu dworca kolejowego Wrocław Nadodrze stoi budynek, który dawniej był stacją Wrocławskiej Kolei Dojazdowej jeżdżącej z Wrocławia przez Trzebnicę do Prusic. Kolej została ostatecznie zlikwidowana w 1991 roku.

W Prusicach również można znaleźć dawny budynek stacji kolei wąskotorowej. Jest on jednak w znacznie gorszym stanie i ktoś, kto nie zna historii tego miejsca, nie domyśli się, że dawniej kursowała tutaj kolej wąskotorowa. Do Prusic dojedziemy busem z Trzebnicy, pociągi od dawna tam nie dojeżdżają.

Również w Trzebnicy upamiętniono dawną kolej wąskotorową. W pobliżu parku przy ul. Wrocławskiej stoi jako pomnik lokomotywa spalinowa Lyd1-221.

Wrocławska Kolej Dojazdowa w 1976 roku na You Tube

Wspomniane wcześniej wagoniki kolei wąskotorowej w pobliżu stacji kolejowej w Miliczu są pozostałością po Żmigrodzko-Milickiej Kolei Powiatowej – pierwsze pociągi wąskotorowe ze Żmigrodu wyjechały już w 1894 roku, wkrótce kolej przedłużono do Sulmierzyc, a linia została zamknięta w 1991 roku.  Poza wagonami przy stacji w Miliczu po linii pozostała zabytkowa stacja kolejowa Sułów Milicki – służy jako punkt odpoczynku przy ścieżce rowerowej wybudowanej na dawnym nasypie kolejki, podobnie jak dawny przystanek Pracze. Na dawnej stacji Milicz Zamek (ulica Trzebnicka w Miliczu) również stoją wagoniki kolejki.

Pożegnanie kolei Żmigrodzko-Milickiej w Miliczu na You Tube

Niewiele zostało po kolejach wąskotorowych w Bogatyni i okolicach. Z dawnej kolei Żytawa – Bogatynia – Heřmanice zachował się na terytorium Polski budynek stacji Bogatynia Wąskotorowa – do niedawna pełnił funkcję dworca autobusowego, nie wiem, co mieści się w nim obecnie – planowano utworzyć tam małe muzeum.

Miasta czekające na powrót pociągów

Na Dolnym Śląsku znajdziemy kilka miast, do których jeszcze nie tak dawno można było dojechać pociągiem. Dziś ich mieszkańcy o pociągach pasażerskich mogą jedynie pomarzyć, na szczęście da się tam dojechać busami i autobusami. Od kilku lat mówi się o odbudowie i reaktywacji kilku linii kolejowych. Podejrzewam, że na gadaniu się skończy. Chciałbym się mylić.

Lwówek Śląski – ze względu na stan torowiska pociągi rozkładowe przestały kursować do Lwówka Śląskiego w grudniu 2016 roku. O ile dobrze pamiętam, w sezonie letnim 2017 r. uruchamiano jeszcze jakieś pociągi weekendowe. Pociągi Jelenia Góra – Lwówek Śląski jeździły bardzo wolno, podobno rowerem dojeżdżało się szybciej. Linia natomiast była znana z walorów krajobrazowych. Do Lwówka Śląskiego, zresztą miasteczka z ładnym centrum, można dojechać autobusami – z Bolesławca jedzie się około 25 minut. W Płakowicach, obecnie dzielnicy Lwówka Śląskiego, bardzo ładny pałac (nie można zwiedzać wnętrz).

Wleń – małe miasteczko na trasie Jelenia Góra – Lwówek Śląski. Kościół św. Mikołaja z 1217 roku, ruiny kościoła ewangelickiego i zamek Lenno (w pobliżu zabytkowy kościół św. Jadwigi). Ponadto za rzeką Bóbr warto zobaczyć Pałac Książęcy zaadaptowany na hotel.

Złotoryja – kolejne miasto o dużym potencjale turystycznym. Do Złotoryi jakiś czas temu przyjechał pociąg specjalny uruchomiony przez Turkol, na co dzień od lat nie dojeżdżają tu pociągi pasażerskie. Również co jakiś czas pojawiają się wiadomości o remoncie linii kolejowej i reaktywacji połączeń od połowy 2021 roku. Co z tego wyniknie? Trudno powiedzieć.

Kowary i Karpacz – dwie popularne miejscowości, do których dawniej dojeżdżały pociągi z Jeleniej Góry. W budynku dawnego dworca kolejowego w Karpaczu mieści się obecnie Muzeum Zabawek. Na stacji w Kowarach urządzono ekspozycję poświęconą dawnej kolei. Przez jakiś czas działała kolej drezynowa, obecnie raczej nie ma szans na reaktywację linii – z Jeleniej Góry w kierunku Kowar i Karpacza jeździ dużo busów i autobusów.

Świeradów-Zdrój – popularne uzdrowisko i miejscowość wypoczynkowa, dawniej prowadziła tu linia kolejowa z Mirska (stacja również nieczynna), skąd tory biegły do Gryfowa Śląskiego. Raczej nie ma szans na reaktywację linii (dworzec w Świeradowie położony daleko od centrum miasta i znacznie szybszy przejazd busami z Jeleniej Góry), natomiast trwa adaptacja budynku dawnego dworca kolejowego w Świeradowie-Zdroju do celów muzealnych.

Bolków – miasto na trasie dawnej linii Malczyce – Marciszów. Prawdopodobnie nigdy nie doczeka reaktywacji połączeń kolejowych. W październiku 2018 roku w internecie pojawiła się informacja, że linię chce przejąć i wyremontować województwo dolnośląskie, do konkretów jednak bardzo długa droga.

Lądek-Zdrój – malowniczo położone uzdrowisko. Rynek, parki, źródełka, stacja narciarska i sporo szlaków w okolicy. Obecnie rozpoczęto remont dworca kolejowego, w 2023 roku planowane jest przywrócenie połączeń.

Złoty Stok – nic nie wskazuje na to, aby do tego popularnego miasteczka miały powrócić pociągi. Dawny dworzec kolejowy służy jako budynek mieszkalny, a jedyny ślad po kolei to kolejka kopalniana w kopalni złota tłumnie odwiedzanej przez turystów.

Natomiast istnieją duże wątpliwości, czy pociągi pasażerskie powrócą do Sycowa. Dworzec kolejowy położony jest daleko od centrum miasta i pociągi raczej nie stanowiłyby konkurencji dla komunikacji autobusowej.

Zapraszam do śledzenia naszego profilu na Facebooku. Będzie mi bardzo miło, jeśli udostępnisz ten post znajomym lub dodasz odnośnik do mojego bloga 🙂 A TUTAJ zamieściłem spis najciekawszych artykułów na blogu – na pewno znajdziesz coś dla siebie.

Świebodzice - dworzec

Piękny dworzec w Świebodzicach – plac przed dworem i peron były remontowane (2018)

%d bloggers like this: